BEZIELDE BEELDEN
Een afbeelding, is dat een visuele weerslag van iets uit de werkelijkheid of uit iemands fantasie, of is het een op zichzelf staand object dat invloed uitoefent op de werkelijkheid? Waar eindigt het symbool en begint de werkelijke gedaante van het symbool? Vanuit de oudheid bestaan er sculpturen en afbeeldingen waar mensen eigen krachten aan toekennen. Voorbeelden hiervan zijn: een religieus icoon, een amulet en een totempaal.
vrijdag 21 maart 2008
Een religieus icoon is een beschilderd paneel met een religieuze voorstelling erop. Het is "een venster waardoor wij de hemelse werkelijkheid aanschouwen". Christus, Maria en de heiligen zouden hebben bestaan in het verleden, en nu horen zij tot de geestelijke wereld die ook werkelijk bestaat. Die hemelse werkelijkheid ligt voor altijd vast. En de regels die moeten worden toegepast om deze wereld zichtbaar te maken, liggen ook vast. Volgens oude legenden zijn de oudste iconen niet door mensenhanden gemaakt. Een icoon wordt vereerd als een heilig voorwerp.
Een amulet is een klein voorwerp, zoals een edelsteen of muntje dat je bij je kan dragen (bijvoorbeeld als kettinghanger). Vaak is er een afbeelding van een heilige of dier in het voorwerp verwerkt, hieraan worden positieve krachten toegekend. Het voorwerp is geladen met energie afkomstig van de heilige of het dier. Het amulet fungeert als doorgeefluik van deze energie. De drager ontvangt de energie en krijgt zo de kracht om negatieve energie af te wenden en zich te behoeden voor onheil en ziekte.
Een totempaal is een beschilderd standbeeld van hout met snijwerk van dieren en planten. Er kwamen bepaalde verworven rechten van een familieclan of persoon binnen de clan tot uitdrukking in de paal. Soms werden historische gebeurtenissen op de paal uitgebeeld. De paal met al z'n symbolische beeltenissen gaf uitdrukking aan de identiteit van een familieclan (indianenstam) of gehuldigd persoon binnen de clan. Het gaf niet alleen uitdrukking aan de identiteit, de identiteit en gevoel van waardigheid werd er ook door versterkt. Ook bij personen buiten de clan zal de achting voor de clan stijgen door het aanschouwen van de paal.
Mensen die de kracht van deze beelden ervaren, geloven in een andere wereld dan de wereld die wij hier en nu om ons heen zien. Het beeld geeft iets weer en straalt iets uit van die andere werkelijkheid. Via het beeld heb je contact met die andere wereld. Om daadwerkelijk de krachten die vanuit deze beelden komen te kunnen voelen, moeten ze worden ingewijd middels een ritueel. Voor een amulet bestaan er reiki rituelen waarbij je hem kan opladen met energie, een icoon moet worden ingezegend door een priester. Bij een totempaal is het misschien wel andersom: een totempaal doet dienst bij inwijdings- of huldigings ceremonies van mensen. Dus de realiteit van de paal is waarachtiger dan de realiteit van de mensen: het zijn de mensen die moeten worden ingewijd niet de kunstvoorwerpen. Indianen (de makers van totempalen) hadden een animistisch wereldbeeld. Animisme is het idee dat alles om ons heen bezield is. Elke steen en elk grassprietje en ook elk kunstvoorwerp heeft een ziel en kan andere zielen om hem heen beïnvloeden. Een kunstenaar is voor de indianen dan ook een magisch persoon.
afbeeldingen van links naar rechts, van boven naar beneden: Russisch icoon, Grieks icoon, Russisch icoon St. Veronica, Russisch ikoon heilige maagd Maria, Leeuwenkop amulet, Fatima handje, onlangs opgegraven Apollo amulet, Ibis amulet, totempalen 1914 Comorant Island, totempaal Kitwanga, totempaal Gaanaxadi-Raven-Crest.
